Northern Ireland Youth Forum

Cefnogi pobl ifanc

Northern Ireland Youth Forum

Bydd ansicrwydd yn sgil y pandemig yn gadael llawer o bobl ifanc yn pendroni sut olwg fydd ar eu dyfodol.

Maent eisoes wedi gweld effaith fawr ar eu haddysg, a fydd yn gadael llawer yn bryderus am eu rhagolygon gyrfa yn y tymor hir. Mae canlyniadau economaidd y cyfyngiadau symud hefyd wedi taro gweithwyr ifanc yn galed. Fe ddarganfyddodd Institute of Fiscal Studies bod gweithwyr dan 25 oed tua dwywaith a hanner mor debygol â gweithwyr eraill o weithio mewn sector sydd bellach wedi'i gau. Mae'r rheolau pellhau cymdeithasol hefyd wedi lleihau eu siawns o gynnal rhyngweithiadau cymdeithasol wyneb yn wyneb pwysig gyda ffrindiau, y gallai fod eu hangen arnynt nawr, yn fwy nag erioed.

Mae'r effaith ar bobl ifanc a oedd eisoes yn gweithio'n galed i oresgyn adfyd hefyd yn bryder mawr. Mae hyn yn cynnwys y rhai sydd â bywydau cartref cymhleth, pobl ifanc mewn gofal, a rhai sy'n gadael gofal, a'r rhai nad oes ganddyn nhw le diogel i fyw. Mae nifer wedi’u heffeithio oherwydd bod llai o weithwyr proffesiynol sy'n eu cefnogi ar gael. Fe ddarganfyddodd arolwg a gynhaliwyd gan YoungMinds bod 83% o bobl ifanc â hanes o anghenion iechyd meddwl yn teimlo bod y pandemig wedi gwaethygu eu hiechyd meddwl. Mae eraill mewn mwy o berygl o gael eu hecsbloetio, ar-lein ac oddi ar-lein.

Cyn yr argyfwng, roedd tua thraean o'n harian yn cefnogi pobl ifanc mewn rhyw ffordd. Mae'r deiliaid grant sy'n rhedeg y prosiectau hyn yn adnabod ac yn deall pobl ifanc a sut orau i'w cefnogi. Yma, rydym yn edrych yn ôl ar eu dysg blaenorol ac yn myfyrio ar sut maen nhw'n newid eu dulliau yn ystod yr amser digynsail hwn, gan ddangos y rhain gydag enghreifftiau o bob rhan o'r DU.

Diogel rhag niwed

Gydag ysgolion ar gau a llawer o wasanaethau'n gweithredu o bell, mae rhai grwpiau o bobl ifanc yn fwy agored i niwed ar hyn o bryd. Dyma rai o'r mesurau cymorth rhagweithiol, penodol y mae elusennau wedi'u rhoi ar waith i'w hamddiffyn.

  • Sicrhau bod ganddynt ffordd allan o argyfwng. Mae Liverpool Talent Match yn darparu ffonau symudol a chredyd i bobl ifanc ac wedi trefnu cwmni tacsi lleol a all fynd â nhw i'w gorsaf heddlu leol os ydynt yn derbyn hysbysiad o argyfwng.
  • Cefnogi pobl ifanc sy’n gadael carchardai a sefydliadau troseddwyr ifanc. Mae swyddfeydd prawf yn y gymuned ar gau, felly mae Talent Match Black Country wedi dechrau gweithio gyda'r Adran Gwaith a Phensiynau (DWP) i sicrhau bod buddion pobl ifanc yn cael eu trefnu cyn iddynt ddod allan. Maent hefyd yn eu helpu i ddod o hyd i lety, bwyd a sefydlogrwydd ariannol, felly nid ydynt yn teimlo eu bod heb gefnogaeth, gan y gallai hyn eu harwain i aildroseddu er mwyn goroesi.
  • Gwneud pobl ifanc a’u rhieni yn ymwybodol o’r risg uwch o gamdrin plant ar-lein. Mae'r NSPCC yn un o'r nifer o elusennau sydd wedi cyhoeddi cyngor i rieni ar sut i ddod o hyd i arwyddion o gamdriniaeth.
  • Sicrhau bod gweithwyr proffesiynol a gwirfoddolwyr sy'n darparu cymorth ar-lein a ffôn wedi'u hyfforddi'n ddigonol ac yn barod i ddelio â datgeliadau gan bobl ifanc. Mae hyn yn cynnwys datgeliadau o gam-drin, y disgwylir iddynt ddigwydd yn amlach ar yr adeg hon.
  • Gwaith ataliol a chefnogol gyda phobl ifanc sy'n agored i gael eu hecsbloetio. Mae hyn yn hollbwysig, oherwydd gall mentoriaid a gweithwyr allweddol helpu pobl ifanc i ddeall achosion a chanlyniadau trosedd a gangiau. Mae ein hadroddiad ar atal trais ieuenctid difrifol yn siarad am rôl bwysig mentoriaid yn y gofod hwn.
  • Pan lacir cyfyngiadau, mae angen inni ddod o hyd i fannau diogel a ffyrdd i barhau i gefnogi pobl ifanc na allant siarad yn rhydd yn eu cartrefi (oherwydd byw gyda pherson treisgar neu ymosodol, er enghraifft). Mae'n bwysig sicrhau bod oedolion sy'n gweithio gyda phobl ifanc yn cael eu cefnogi â'u hiechyd meddwl eu hunain. Mae Intercultural Youth Scotland cynnal sesiwn wythnosol gwirfoddolwyr a staff, lle mae cyfranogwyr yn myfyrio ac yn cyfnewid profiadau o weithio mewn ffordd newydd a chyd-destun newydd.

Y pethau sylfaenol

Nid yw'r cynhwysion sylfaenol yn ein bywydau, fel bwyd, cwsg a chael digon o arian i fyw arno, wedi'u gwarantu i bawb. Ond maen nhw'n chwarae rhan bwysig wrth adeiladu gwytnwch pobl ifanc, a fydd yn eu helpu i ymdopi ag ansicrwydd yr wythnosau a'r misoedd i ddod.

Rydym wedi gweld grwpiau ieuenctid yn trawsnewid eu hunain mewn ychydig ddyddiau - o glybiau bocsio i geginau cawl, a grwpiau gwaith cartref i hybiau cymunedol - i sicrhau nad yw pobl ifanc yn colli allan ar y pethau sylfaenol, o fwyd i gefnogaeth emosiynol. Mae Valley Kids yn ne Cymru yn gwneud hynny, gan ddarparu unrhyw beth o fwyd, tanwydd, arian a siopa, i fod ar gael yn unig fel bod pobl yn gwybod nad ydyn nhw ar eu pennau eu hunain. Mae Your Nature Adventure, yn Sheffield, yn dosbarthu parseli bwyd ac yn sicrhau bod pobl ifanc yn gallu cael hanfodion eraill fel pethau ymolchi.

Mae deiliaid grant hefyd yn helpu i nodi a chefnogi pobl ifanc a allai fod mewn perygl, gan gynnwys y rhai nad ydyn nhw eisoes yn hysbys i awdurdodau. Mae Twyn Action Group, canolbwynt cymunedol ar arfordir de Cymru, yn rhedeg clybiau gwaith cartref ac yn darparu lle diogel i bobl ifanc gymdeithasu. Maent wedi cadw staff sgerbwd sydd wedi defnyddio arbenigedd yn y gymuned i ddarparu cyngor ffôn, rhoi cefnogaeth lles dros y ffôn a Skype, atgyfeirio at rwydweithiau argyfwng, ac arwain pobl sydd mewn angen i fanciau bwyd a'r cyngor.

Rhywun i droi atyn nhw

Mae angen o leiaf un gweithiwr proffesiynol dibynadwy ar bob person ifanc bregus, fel gweithiwr cymdeithasol, mentor neu athro, a all wirio eu lles a'u helpu i'w cadw'n ddiogel. Trwy weithio gyda'n gilydd, gall gofal cymdeithasol, gwasanaethau iechyd meddwl, ysgolion ac elusennau sicrhau bod hyn yn digwydd. Dyma rai enghreifftiau o'r hyn maen nhw'n ei wneud.

  • Cysylltu yn rheolaidd. Mae HeadStart Kent wedi mobileiddio staff sydd wedi'u hyfforddi mewn Cymorth Cyntaf Iechyd Meddwl Ieuenctid i gefnogi pobl ifanc dros y ffôn ac ar-lein. Lle bo hynny'n bosibl ac yn briodol, mae'n bwysig gweithio o amgylch yr hyn y mae pobl ifanc ei eisiau. Mae Humber Talent Match wedi mabwysiadu dull achos wrth achos o gymorth ffôn ac ar-lein, gan gydnabod nad yw pawb eisiau cyswllt aml - mae pobl ifanc â phryder wedi canfod bod gormod yn gwaethygu eu cyflwr iechyd meddwl.
  • Sicrhau bod gan bobl ifanc ffordd o gyfathrebu â gweithwyr proffesiynol a'u cyfoedion. Nid yw dysgu gartref yn bosibl heb fynediad i'r dechnoleg gywir. Mae hefyd yn hanfodol gallu cadw mewn cysylltiad â'r ysgol, cyfoedion a gweithwyr proffesiynol eraill. Mae'r Rhwydwaith Canolfannau Ar-lein a DevicesDotNow wedi lansio ymgyrch i wahodd busnesau i roi hen dechnoleg ac offer, y maent wedyn yn eu dosbarthu'n ddiogel i'r rheini heb fynediad at dechnoleg. Gall elusennau gysylltu â'r rhwydwaith a chyfeirio pobl a allai elwa o'r ddarpariaeth. Cefnogir yr ymgyrch gan DCMS a Good Things Foundation.
  • Parhau â gwaith ieuenctid mynediad agored gan fentoriaid a gweithwyr allweddol. Mae elusennau yn cymryd y gwaith hwn ar-lein ac yn darparu mentora, cwnsela, grwpiau cymorth, clybiau ieuenctid a hyd yn oed hyfforddiant rhithwir. Mae Intercultural Youth Scotland yn rhedeg clwb ieuenctid rhithwir bob nos Fawrth gyda thrafodaethau wedi'u hwyluso a sesiynau meic agored. Maent wedi parhau â'u mentora a'u cwnsela un i un; a hefyd rhoi cefnogaeth fentora a grŵp i bob ymadawr ysgol, a hyfforddi pobl ifanc mewn dylunio ac amlgyfrwng trwy interniaeth rithwir.
  • Trefnu mentora cymheiriaid â chymorth, wedi'i fonitro. Mae pwyllgor llywio pobl ifanc yn y Black Country wedi sefydlu grŵp cymorth cymheiriaid ar-lein ar gyfer pobl ifanc sy'n teimlo'n ynysig ac sydd â hyder/hunan-barch isel.

Iechyd meddwl a chefnogaeth lles

Mae problemau iechyd meddwl yn aml yn dechrau yn ystod plentyndod neu glasoed. Gall mesurau ataliol a chefnogaeth gynnar helpu i atal materion tymor hir. Felly efallai y byddwn yn gallu atal neu leihau effeithiau negyddol hirdymor yr argyfwng, trwy gefnogi iechyd meddwl a lles pobl ifanc ar hyn o bryd.

Mae deiliaid grant wedi dechrau:

  • Darparu cefnogaeth argyfwng. Mae Your Nature Adventure yn Sheffield wedi cyflwyno gwasanaeth cwnsela ffôn i bobl ifanc ag iechyd meddwl gwael sydd mewn argyfwng. Mae HeadStart Kent yn defnyddio platfform dan oruchwyliaeth glinigol ar gyfer pobl ifanc lle gallant siarad â chwnselwyr cymwys neu sgwrsio â'u cyfoedion mewn lleoliad sy'n cael ei fonitro.
  • Cadw pobl ifanc yn gysylltiedig. Bydd hyn yn helpu i leihau effeithiau negyddol arwahanrwydd cymdeithasol: canfu arolwg ‘YoungMinds’ fod 72% o bobl ifanc yn credu bod galwadau wyneb yn wyneb â ffrindiau yn cael effaith gadarnhaol ar eu lles ar yr adeg hon. Mae Brunswick Centre, canolfan iechyd ieuenctid a rhywiol yn Huddersfield, wedi sefydlu cefnogaeth ar-lein i ieuenctid LHDT+, gan gynnwys sesiynau cwis a gweithdai canu, yn ogystal â dod â phobl ifanc ynghyd i sgwrsio yn unig. Maent hefyd yn parhau â'u grwpiau cymorth sydd eisoes yn bodoli yn ystod y broses gloi.
  • Helpu pobl ifanc i ddilyn trefn arferol. Dywed deiliaid grant wrthym fod llawer o bobl ifanc, yn enwedig y rhai ag anableddau cudd a chyflyrau iechyd meddwl sylfaenol, yn cael trafferth gyda'r diffyg trefn arferol. Mae prosiect Talent Match yn helpu cyfranogwyr i adeiladu arferion newydd sy'n dynwared rhai o'u hen rai, er enghraifft trwy ddisodli taith bws bob dydd gyda thaith gerdded.
  • Annog pobl ifanc i gynnal diddordebau neu hobïau presennol. Rydym yn gwybod bod y gweithgareddau hyn yn helpu i adeiladu hunan-werth ac atal neu leihau teimladau ac ymddygiadau sy'n peri pryder. Mae Monkstown Boxing Club yng Ngogledd Iwerddon yn defnyddio gwefannau rhannu fideos i annog cyfranogwyr i rannu a dangos sgiliau bocsio newydd.
  • Creu cyfleoedd i bobl ifanc helpu eu cymunedau. Mae helpu eraill yn rhoi ystyr i fywyd a gall leihau'r risg o unigrwydd. Rydyn ni newydd ariannu cynnig dan arweiniad ieuenctid yng Ngogledd Ddwyrain Lloegr i hyfforddi a symbylu pobl ifanc i helpu i gefnogi eu cyfoedion a gofalu am aelodau bregus, ynysig o'r gymuned. Byddant hefyd yn cael eu hyfforddi i helpu yn Ysbyty'r Frenhines Elizabeth yn Gateshead.
  • Defnyddiwch ymarfer corff a gweithgareddau corfforol i gynnal neu wella lles meddyliol. Mae Edinburgh City Youth Cafe, gwasanaeth ieuenctid sy'n cefnogi dioddefwyr troseddau ifanc, wedi sefydlu menter redeg newydd 'Zoom to 5k'.
  • Rhannu technegau i adeiladu a hybu gwytnwch, gan gynnwys ffyrdd o reoli meddyliau ac ymddygiadau anodd. Mae Talent Match Liverpool wedi datblygu pecyn lles seicoleg hunan-ynysu, ochr yn ochr â chanllaw ar fyw gyda phryder a phryder yng nghanol ansicrwydd byd-eang i gefnogi sesiynau mentora.
  • Cefnogi rhieni i ymdopi ar yr adeg anodd hon. Mae ein deiliaid grant wedi gweld cynnydd yn y galw gan rieni ers yr argyfwng, sydd eisiau bod yno i gefnogi eu plant. Mae Challenging Behaviour Support CIC yn grŵp ym Mhontypridd, Cymru sy'n gweithio gyda 1,400 o rieni a gofalwyr plant ag ymddygiad heriol. Maent wedi darganfod bod nifer y rhieni a'r gofalwyr sy'n chwilio am help wedi cynyddu'n sylweddol. Maent wedi parhau â'u sesiynau un i un presennol, ac wedi cychwyn rhai newydd, gan ddefnyddio ffôn a Skype. Maent hefyd wedi cynnal gweminarau byw dan arweiniad arbenigwyr byw ar Facebook a sesiynau lle mae staff wrth law i gynnig cyngor, cefnogaeth a sgwrsio.

Beth fyddent ei angen nesaf?

Yn seiliedig ar yr hyn rydyn ni'n ei wybod am bobl ifanc, dyma rai syniadau cynnar o'r hyn y gallai fod ei angen yn y misoedd i ddod.

Rydyn ni'n gwneud synnwyr o'r hyn rydyn ni'n ei weld a'i glywed gan ein deiliaid grant ar gyflymder, felly bydd yna bethau rydyn ni wedi'u colli, nad ydyn ni wedi sylwi arnyn nhw eto neu, efallai, eu camddehongli.

Rydym yn croesawu sylwadau neu her, fel y gallwn wella a datblygu'n barhaus, a gwneud i'r gwaith hwn fod yn ymarferol ac yn ddefnyddiol.

Anfonwch adborth ac awgrymiadau ar y cynnwys hwn at
knowledge@tnlcommunityfund.org.uk

Cafodd y dudalen ei ddiweddaru diwethaf ar: 17 Ebrill 2020