Mwy na dim ond cinio: Y Cinio Mawr
13 Mawrth 2026
Y Cinio Mawr yw dathliad blynyddol mwyaf y DU ar gyfer cymdogion a'r gymuned. Bob mis Mehefin, mae'n dod â chymaint â 9 miliwn o bobl at ei gilydd am eiliad o hwyl a chysylltiad. Mae’r syniad yn syml – mae pobl yn cysylltu dros frechdanau mewn gerddi blaen, yn rhannu cacen mewn partïon stryd traddodiadol, ac yn dod at ei gilydd i greu cysylltiadau newydd, cael hwyl, a dathlu cymuned.
Y Cinio Mawr dathliad blynyddol mwyaf y DU i gymdogion a'r gymuned. Bob mis Mehefin, mae'n dod â chymaint â 9 miliwn o bobl at ei gilydd am hwyl a chysylltiad. Mae'r syniad yn syml - mae pobl yn cysylltu dros frechdanau mewn gerddi blaen, yn rhannu cacen mewn partïon stryd traddodiadol, ac yn dod at ei gilydd i greu cysylltiadau newydd, cael hwyl, a dathlu cymuned.
Ond dim ond y dechrau yw hynny. Mae'r Cinio Mawr yn mynd y tu hwnt i bartïon a byntin, eglura Peter Stewart, Cyfarwyddwr Bwrdd Eden Project, a ddyfeisiodd y syniad. "Rydyn ni'n ei werthu fel amser da, ond mewn gwirionedd y canlyniadau cymdeithasol yw'r rheswm rydyn ni y tu ôl cymaint."
Mae'r canlyniadau hyn yn cynnwys rhwydweithiau cymdeithasol cryfach, a ddangosir gan y 18 miliwn o gyfeillion newydd y mae'r Cinio Mawr wedi helpu i'w meithrin. Maen nhw wedi rhoi golwg fwy cadarnhaol i bobl o'u cymdogaethau; mae pedwar o bob pump o gyfranogwyr yn teimlo ymdeimlad cryfach o falchder cymunedol a pherthyn o ganlyniad i gymryd rhan. Ac mae pobl yn dilyn y teimlad hwnnw - mae'r digwyddiadau wedi codi dros £50 miliwn ar gyfer achosion cymunedol ac mae dau draean o'r cyn-gyfranogwyr yn mynd ymlaen i wella eu cymdogaeth.
Yn yr astudiaeth achos hon, rydym yn edrych ar sut y gall rhywbeth mor fach â the a chacen helpu i wella lle rydych chi'n byw ac adeiladu sgiliau, adnoddau a chyfeillgarwch lleol. Rydym hefyd yn clywed straeon Claire Johnson ac Emma Knight, dwy drefnydd cymunedol y mae eu profiadau'n dangos sut y gall partïon stryd fod yn gam cyntaf at ymdeimlad o gymuned, gan adfer ymddiriedaeth a hyder.
Y Cinio Mawr mewn rhifau
Cyfranogiad torfol
Ers 2009, mae’r Cinio Mawr wedi cefnogi dros filiwn o ddathliadau cymunedol ar draws y DU, gyda’r nifer uchaf erioed, sef 216,315 Cinio Mawr yn 2021 yn unig.
Dros y pedair blynedd diwethaf, mae cyfartaledd o 7 miliwn o bobl wedi cymryd rhan.
Yn 2021, daeth 9 miliwn at ei gilydd i adeiladu ysbryd cymunedol a dathlu’r hyn sy’n wych am ble maen nhw’n byw.
Yn 2012, gwelodd y Jiwbilî Diemwnt naid mewn cyfranogiad, i fyny i 8.5 miliwn o 2.4 miliwn yn 2011. Mae arwyddion eisoes o gynnydd mawr arall ar gyfer Jiwbilî Blatinwm 2022.
Mewn blwyddyn arferol, mae Eden yn disgwyl 7,500 o geisiadau am becynnau Cinio Mawr. Erbyn mis Mai 2022, roeddent eisoes wedi derbyn 80,000 o geisiadau.
Mis Cyfranogwyr Cymunedol
Yn 2021, sefydlodd y Cinio Mawr y Mis Cymunedol, gan wahodd partneriaid fel Wythnos Gwirfoddolwyr, Wythnos Gofalwyr, Wythnos Ymwybyddiaeth Unigrwydd, ac Wythnos Ffoaduriaid i weithio gyda'i gilydd o dan y faner hon. Cymerodd dros 15 miliwn o bobl ran mewn gweithgaredd yn ystod y mis hwn.
Pwy sy'n cymryd rhan?
Mae Cinio Mawr yn arbennig o boblogaidd gyda dynion ifanc: mae 62% o’r cyfranogwyr yn ddynion, gyda 85% o dan 45 oed.
Mae digwyddiadau yn dod â phobl o gefndiroedd gwahanol, ac â phrofiadau gwahanol at ei gilydd. Er ei fod yn amrywio o flwyddyn i flwyddyn, mae 11-20% o'r cyfranogwyr yn anabl. Mae 11% o gyfranogwyr yn Asiaidd (o gymharu â 7% o boblogaeth y DU), ac mae 6% yn Ddu (o gymharu â 3%).
Yn 2021, daeth 27% o geisiadau am wybodaeth am ddigwyddiadau o'r gwintel mwyaf difreintiedig y DU a 22% arall yn yr ail gymunedau mwyaf difreintiedig. Mae tua phedair rhan o bump yn digwydd mewn dinasoedd.
Mae'r digwyddiad yn boblogaidd ar draws y sbectrwm gwleidyddol, gyda 27% o'r cyfranogwyr yn dweud eu bod yn pleidleisio i'r Ceidwadwyr a 31% i Lafur.
Perthyn a balchder lleol
Mae ymchwil annibynnol yn dangos bod y fenter yn helpu i adeiladu ymdeimlad cryfach o gymuned:
Mae 79% o'r rhai a gymerodd ran yn yr arolwg yn credu bod Y Cinio Mawr yn ffordd dda o ddod â phobl â gwahanol safbwyntiau ar fywyd at ei gilydd.
Mae 78% yn dweud bod Y Cinio Mawr wedi gwneud iddyn nhw deimlo eu bod yn perthyn mwy yn eu cymuned.
Mae 77% yn teimlo'n agosach at eu cymdogion a 76% yn teimlo mwy o falchder yn lle maent yn byw.
Mae 76% yn dweud eu bod yn teimlo ymdeimlad cryfach o gymuned.
Trefnu cymunedol a gweithgarwch llawr gwlad
Mewn cymdogaethau sy'n cynnal Cinio Mawr yn rheolaidd, mae 68% yn dweud bod pobl wedi dod at ei gilydd i wella'r gymdogaeth o ganlyniad.
Mae 65% yn mynd ymlaen i gymryd rhan mewn gweithgareddau cymunedol eraill gyda phobl y gwnaethant gyfarfod â nhw yn nigwyddiad Y Cinio Mawr.
Mae 46% yn cychwyn mentrau lleol a grwpiau cymdogaeth newydd.
Mae 42% yn dweud bod Y Cinio Mawr wedi bod o "fudd mawr iawn" i’r gymuned, gyda 27% yn dweud “budd mawr” neu 18% yn dweud “budd cymedrol.”
Effaith economaidd
Mae’r Cinio Mawr wedi codi cyfanswm o £50,680,000 i’w cymunedau rhwng 2016 a 2021, drwy godi arian yn y digwyddiadau a denu cyllid pellach. Mae hyn yn cyfateb i £8 miliwn y flwyddyn ar gyfartaledd.
Mae mwy na 75% o'r arian yn aros yn y gymdogaeth i gefnogi mentrau ac elusennau llawr gwlad.
Canlyniadau lles
Mae Y Cinio Mawr yn dod â phobl at ei gilydd:
Gwnaeth 76% o fynychwyr y Cinio Mawr ffrindiau newydd – dyna dros 18 miliwn cyfeillgarwch newydd dros y pedair blynedd diwethaf.
Dywedodd 76% fod y digwyddiad wedi gwneud iddyn nhw deimlo’n llai unig.
Dywedodd 81% o fynychwyr fod Cinio Mawr yn hwyl, a dywedodd 74% ac 80% ei fod yn helpu i ddod â gwahanol genedlaethau a phobl o gefndiroedd ethnig gwahanol at ei gilydd, yn y drefn honno.
Pam mae cymunedau cysylltiedig yn bwysig
Mae teimlo’n well am eich cymuned yn beth da ynddo’i hun – ond rydym yn gwybod bod manteision eraill iddo. Awgryma ymchwil bod integreiddio cymdeithasol gwell yn gysylltiedig â disgwyliad oes uwch, adferiad cyflymach o broblemau iechyd, a gwell iechyd meddwl. Mae creu cysylltiadau cymunedol cryfach wedi'i gysylltu ag atal iselder, yn enwedig ymhlith plant. Ac ymddengys bod rhwydweithiau cymorth cymdeithasol yn lleihau effaith sefyllfaoedd bywyd bregus, megis salwch hirdymor.
Ond gall y cysylltiadau hynny ddiflannu. Mae arolygon yn awgrymu bod lefelau ymddiriedaeth gymdeithasol wedi gostwng yn y DU – o tua 60% yn 1959 i 30% yn 2005. Ac mae ymchwil yn dangos bod ymddiriedaeth is yn cydberthyn â lefelau is o les ac iechyd cymunedol.
I Lindsey Brummitt, sy'n cyfarwyddo Cymunedau Eden Project, mae’r Cinio Mawr yn y gofod ataliol hwnnw," gan helpu i (ail)adeiladu'r sylfeini hynny ar gyfer cymunedau i ffynnu. "Allwch chi ddim dweud ei fod yn datrys troseddau cyllell, ond os ydych chi'n adnabod eich gilydd yn well ac yn edrych allan am eich gilydd, mae'n llai tebygol i rai o'r pethau anodd hynny sy'n digwydd mewn cymdeithas gymryd grym."
Estyn allan
I Claire Johnson, a symudodd i ystad newydd yn Birmingham, roedd yn rhaid creu ysbryd cymunedol o'r dechrau. "Doeddwn i ddim yn adnabod unrhyw un yn yr ardal hon," meddai. "Wrth i fwy o dai ddechrau ymddangos, a gweld mwy o blant o gwmpas yr ardal, sylweddolais nad oedd gen i syniad o ble oedden nhw," cofia. "Ydyn nhw ar yr ystâd? Ydy pobl yn cwrdd?"
Wrth chwilio ar-lein am ffyrdd o gysylltu, darganfu’r Cinio Mawr. "Eisteddais a sgwennu cant o wahoddiadau." Daeth 50 o bobl i'w Cinio Mawr "dod a rhannu" cyntaf, a gynhaliwyd ar y darn o wair yng nghanol yr ystâd. Roedd pawb yn chwilio am yr un peth: roedden nhw eisiau dod i adnabod eu cymdogion, ond nid oeddent yn gwybod ble i ddechrau.
Mae'r cinio cyntaf hwnnw wedi arwain at grwpiau mamau a thadau ar gyfer cymorth rhieni, casgliadau rheolaidd ar gyfer banc bwyd, a grŵp Gwarchod Cymdogaeth. "Edrych ar ddiogelwch oedd un o'r pethau cyntaf a ddaeth allan o'n Cinio Mawr cyntaf," meddai Claire. "Roedd goleuadau [ar yr ystâd] yn ddrwg iawn, oherwydd roedden nhw'n dal i adeiladu. Ond roedd yn braf iawn teimlo'n gysylltiedig â phobl eraill ar yr ystâd." Roedd hi'n gallu trefnu gostyngiad ystâd ar gyfer clychau drws camera - ac ar ôl lladrad lleol, roedd rhannu lluniau camera gyda'r heddlu yn golygu bod y troseddwyr wedi'u dal.
I Claire, y newid mwyaf yw teimlad yr ystâd. "Mae bod yn rhan o'r Cinio Mawr wedi golygu bod gennym gymuned. Doedd gennym ni ddim un o'r blaen." Mae gan grŵp Facebook yr ystâd 300 o aelodau, gyda grŵp arall i bobl sy'n byw mewn fflatiau, a grŵp WhatsApp cymunedol y mae trigolion yn ei ddefnyddio i rannu syniadau ac offer.
Ac mae'r awyrgylch cyfan wedi newid. "Pan mae'r tywydd yn braf, rydyn ni'n mynd â'r plant i lawr i'r lawnt, y stribed hwn o wair, ac mae yna bob amser rhywun i lawr yno. Ac rydych chi'n gwybod pwy ydyn nhw. Rwy'n edrych ymlaen at fynd i lawr ar y gwyrdd gymaint â'r plant, oherwydd rwy'n cael sgwrsio ag eraill."
Ailadeiladu ysbryd cymunedol
Yn 2009, dechreuodd Emma Knight gynnal Cinio Mawr blynyddol ar ei stryd yng Nghastell-nedd, de Cymru. “Roedd yna lawer o broblemau ymddiriedaeth yma,” mae hi'n cofio. “Roedden ni mewn ardal ddifreintiedig, gydag ofn mawr iawn o droseddu.”
Nid felly y bu erioed: roedd un preswylydd hirdymor yn cofio’r “ysbryd cymunedol anhygoel” pan oedd yn tyfu i fyny ar y stryd yn y 1940au a’r 1950au. “Yn nes ymlaen, aeth y cyfan yn ddarnau – roedd llawer o broblemau cyffuriau, llawer o alcoholiaeth, yn yr ardal leol,” eglura Emma. “Caeodd pobl eu drysau a chamu i ffwrdd.”
Roedd cymdogion yn gyndyn o siarad â’i gilydd, ac ar y dechrau roedden nhw’n wyliadwrus o Emma fel newydd-ddyfodiad – er bod ei mam-yng-nghyfraith wedi byw yn y stryd am y rhan fwyaf o’i hoes. Ond fe wnaeth partïon stryd rheolaidd, a drefnwyd gan Emma gyda’i chymdogion gyda chefnogaeth y Cinio Mawr, helpu i newid hynny.
“Rwy'n meddwl yn llythrennol mai'r peth pwysig yw eich bod chi'n gwybod pwy yw'r bobl,” dywed Emma. “Mae ar garreg y drws. Hyd yn oed os nad ydych chi'n gallu symud yn bell, y cyfan sy'n rhaid i chi ei wneud yw agor y drws ffrynt hwnnw. Rydych chi'n gweld y bobl, rydych chi'n gwybod mai nhw yw eich cymdogion.” Dros amser, dechreuodd pobl adnabod teuluoedd a ffrindiau hefyd. “Os oes yna rywun sydd ddim yn gysylltiedig â chartref yn y stryd, byddech chi'n gwybod, byddech chi'n gwneud galwad ffôn - ydych chi'n gwybod bod rhywun newydd gerdded i mewn i'ch tŷ?”
Wrth iddynt ddod i adnabod ei gilydd, roedd cymdogion yn barod i ofyn am help. “Rwy’n meddwl mai dyna'r peth allweddol,” dywed Emma. “Cyn iddyn nhw deimlo’n unig, ac os oedd ganddyn nhw broblem, roedd yn rhaid iddyn nhw ddelio ag e ar eu pen eu hunain. Nawr mae rhwydwaith mawr o bobl.”
Mae hynny'n rhywbeth roedd ei chymydog hŷn yn ei gydnabod, hefyd. “Erbyn iddi farw, dywedodd ei bod yn teimlo fel yr oedd pan oedd hi'n iau,” mae Emma'n cofio. “Roedd hynny’n hyfryd i’w glywed.”
O barti stryd i ganolbwynt cymunedol
Roedd Emma a'i chymdogion wrth eu bodd â'r ffordd y rhoddodd y Cinio Mawr reswm iddynt gynnal partïon rheolaidd. “Fe ddewison ni thema wahanol bob blwyddyn. Gan ddibynnu ar ein cyllid, roeddem yn cynnal digwyddiad mawr neu fach. Daeth hyn yn bartïon lluosog bob blwyddyn - gyda phopeth yn cynyddu."
Ac wrth iddo dyfu, trodd y grŵp o gymdogion yn grŵp cymunedol. Gan fod y stryd yn cynnal o leiaf un digwyddiad y mis, penderfynon nhw logi cynhwysydd storio i gadw'r offer, gan gynnwys byrddau a phabell fawr. Ddwy flynedd ar ôl y digwyddiad cyntaf, lansiodd plant y stryd eu grŵp eu hunain ar gyfer digwyddiadau ieuenctid, o deithiau sglefrio iâ i greu eu perfformiadau pantomeim a syrcas eu hunain. Dechreuodd y grŵp logi lleoliadau ar gyfer digwyddiadau mwy uchelgeisiol. Yna, pan gynyddodd y ganolfan gymunedol leol ei phrisiau, fe benderfynon nhw ddatblygu eu rhai eu hunain.
Fe wnaethon nhw gymryd hen adeilad cymdeithas pensiynwyr, gan ailagor fel canolfan gymunedol newydd. "Roedd yn gynaliadwy yn ariannol o fewn chwe mis," meddai Emma. "Mae wedi bod yn ffynnu byth ers hynny." Ers y pandemig, mae'r ganolfan wedi symud ei ffocws ar waith bwyd a newid hinsawdd, gan gynnwys clwb sy'n dosbarthu bwyd dros ben a chaffi talu fel y mynnoch. Maen nhw nawr yn bwriadu cymryd drosodd ac adnewyddu hen glwb ieuenctid adfeiliedig, fel y gallant gynnig mwy i bobl ifanc yn eu harddegau.
Mae meddwl yn fawr yn gwneud gwahaniaeth. Mae Emma’n cydnabod bod y ganolfan gymunedol “wedi ei thynnu oddi ar garreg y drws, rhywbeth yr oeddem yn hoff iawn ohono ar y dechrau.” Ond mae wedi cysylltu ei grŵp gyda'r gymuned ehangach. “Mae cenedlaethau wedi dod at ei gilydd, sy’n hyfryd. Mae gennym ni wirfoddolwyr o bedair oed i 94 oed. Mae pawb yn cymryd rhan."
Ei gwneud hi'n hawdd cymryd rhan
Mae'r Cinio Mawr yn cynnig ffordd hawdd i ddechrau, heb bwysau na rhwymedigaethau. “Mae’r mawredd yn dod o’r syniad hwnnw o fod 100% yn gynhwysol,” meddai Peter. “Eisiau i bawb gymryd rhan, ble bynnag yr ydych.” Gallai hynny olygu parti stryd – yn enwedig ym mlwyddyn y Jiwbilî – ond nid oes rhaid iddo fod. “Dim ond dau neu dri o bobl, yn codi cadair ar y funud olaf – rydych chi wedi’ch cynnwys yn y foment honno,” ychwanega Peter.
I Lindsey Brummitt o Eden, mae hyblygrwydd Y Cinio Mawr yn allweddol. “Dydyn ni ddim wedi gosod paramedrau o’i gwmpas. Rydyn ni wedi ei adael yn agored iawn, ac mae hynny'n golygu y gall pobl wneud beth bynnag sy'n gweithio iddyn nhw.” Oherwydd y gallwch ei addasu i weddu i’ch anghenion a’ch diddordebau, mae wedi dod yn “ofod cynhwysol iawn sy’n helpu i adeiladu pontydd mewn ffyrdd nad oeddem erioed wedi meddwl oedd yn bosibl.”
Mae Peter yn ei gymharu â'r hyn sy'n digwydd ar ôl cwymp eira trwm. Mae aflonyddwch yn rhoi rheswm i bobl siarad â'i gilydd, i helpu ei gilydd - fel y gwelsom ar raddfa lawer mwy yn ystod COVID-19. Mae’r Cinio Mawr yn cynnig rheswm cadarnhaol dros estyn allan: yr hyn y mae Lindsey yn ei alw’n “syniad y gallwch chi adeiladu cyfalaf cymdeithasol heb argyfwng i roi hwb iddo.”
Gyda’r cysylltiadau hynny yn eu lle, “mae pobl yn gallu ymdopi’n well â’r hyn sydd i ddod, boed hynny’n newid cymdeithasol, yn bandemig byd-eang, yn newid yn yr hinsawdd. I ni, rydyn ni’n gwybod bod profiad y rhan fwyaf o bobl o rai o’r materion mawr, brawychus hyn yn lleol mewn gwirionedd." Ac ar lefel leol gallant weithredu.
Ond mae’r hud yn digwydd pan fyddwch chi’n cwrdd â phobl eraill fel chi, sy’n wynebu’r un heriau, neu sydd wedi cael rhywbeth oddi ar y ddaear rydych chi wedi bod yn meddwl amdano.
Lindsey Brummitt - Cyfarwyddwr Rhaglen, Cymunedau Eden Project
Y tu hwnt i'r parti stryd: uwchsgilio trefnwyr i wneud mwy yn eu cymunedau
Rydym yn gwybod y gall Cinio Mawr roi awydd i bobl wneud mwy yn eu cymunedau. "Roedd llawer o bobl yn dod yn ôl atom ni, i ddweud, 'Beth alla i ei wneud nawr?'" Mae Lindsey yn esbonio. "Sut ydyn ni'n helpu i adeiladu sgiliau a hyder pobl, i wneud yr hyn sy'n bwysig iddyn nhw, ble maen nhw'n byw?"
Mae'r ymgyrch a'r dyhead hwnnw i wneud hyd yn oed mwy yn cael ei gefnogi gan ystadegau. Er enghraifft, yn 2020, dywedodd pobl sy'n helpu trefnu Cinio Mawr eu bod yn teimlo'n fwy ysbrydoledig (77%), galluog (82%) a hyderus (82%) ynglŷn â chymryd rhan yn eu cymuned.
Mewn ymateb, datblygodd Eden Project Communities ei Gwersylloedd Cymunedol, grwpiau dysgu ar gyfer pobl sy'n dymuno gwneud hyd yn oed mwy i helpu eu cymdogion. Hyd yn hyn, maen nhw wedi rhedeg 27 Gwersyll, gydag 1,639 o drefnwyr cymunedol yn dysgu sgiliau rheoli prosiectau, ariannu, cyllid a chydlynu digwyddiadau.
Wedi’u cynnal ar-lein ac wyneb yn wyneb, mae'r gwersylloedd wedi'u cynllunio i fod yn hygyrch, ac yn hawdd eu mynychu. Mae costau teithio yn cael eu talu ar gyfer y gwersylloedd personol, tra bod trefnwyr fel Claire wedi gweld y fersiwn ar-lein yn fwy cyfleus: "Roedd yn arfer bod yn benwythnos yn Nyfnaint, a gyda'r ewyllys gorau yn y byd, gyda thri phlentyn na fyddai hynny'n digwydd. Yn ystod Covid, fe wnaethon nhw un noson yr wythnos dros bum wythnos - roedd hynny'n anhygoel."
Boed ar-lein neu wyneb yn wyneb, dysgu cymheiriaid yw'r cynhwysyn hanfodol. "Fe wnaethon ni greu rhaglen gyda theithiau a sgyrsiau a gweithdai, ar draws yr holl sbectrwm o weithgareddau cymunedol," meddai Lindsey. "Ond mae'r hud yn digwydd pan fyddwch chi'n cwrdd â phobl eraill fel chi, sy'n wynebu'r un heriau, neu sydd â rhywbeth oddi ar y ddaear rydych chi wedi bod yn meddwl amdano."
"Mae'n eich llenwi'n llawn egni, yn barod i fynd eto," mae Emma yn cytuno. "Maen nhw'n cyflenwi syniadau i ni. Rydych chi'n gweld beth mae pobl yn ei wneud, ar draws y wlad, neu ymhellach mewn rhai achosion. Mae yna bob amser rhywun yno sydd wedi ei wneud, neu'n meddwl amdano, y gallwch chi gysylltu â hi."
Os oes angen cefnogaeth arnaf gyda rhywbeth, mae'r rhwydwaith yno. Yn yr un modd ag y mae pobl yn ein defnyddio ni yn y gymuned leol, rydyn ni'n defnyddio Eden.
Emma Knight - Trefnydd cymunedol
Cefnogaeth barhaol, effaith hirdymor
Mae'r Gwersylloedd Cymunedol yn helpu pobl i droi eu syniadau yn realiti. Canfu dilyniant chwe mis fod 91% o gyfranogwyr y gwersyll wedi mynd ymlaen i wneud mwy yn eu cymunedau, gan arwain at fwy na mil o fentrau newydd. Ar gyfartaledd, cyrhaeddodd y mentrau hyn 237 o bobl, a thrwy hynny fod o fudd anuniongyrchol i 369,000 o bobl ledled y DU. I drefnwyr, mae wedi cael effaith barhaol: chwe mis yn ddiweddarach, roedd 76% yn cadw hyder mewn meysydd sgiliau allweddol fel ymgysylltu â'r gymuned, ariannu a chyllid.
Er mwyn cadw'r momentwm i fynd, mae Eden Project hefyd wedi sefydlu rhwydwaith ar gyfer trefnwyr cymunedol, gan ddarparu cyfleoedd parhaus i gysylltu a dysgu oddi wrth ei gilydd. Mae 6,000 o drefnwyr wedi mynychu dros 290 o ddigwyddiadau ers 2018, gyda naw o bob deg yn teimlo'n fwy ysbrydoledig neu gysylltiedig o ganlyniad. Ar gyfartaledd, mae pob aelod yn ennill naw perthynas newydd â phobl o'r un anian.
"Os oes angen cymorth arnaf gyda rhywbeth, mae'r rhwydwaith yno," eglura Emma. Ac mae hi'n tynnu ar bwynt pwysig: "Yr un fath ag y mae pobl yn ein defnyddio ni yn y gymuned leol, rydyn ni'n defnyddio Eden."
Mae'r hyn sy'n digwydd nesaf i fyny i'r cymunedau eu hunain, gan eu bod yn dilyn eu diddordebau a'u blaenoriaethau eu hunain. Y tu ôl i'r niferoedd cyrhaeddiad ac effaith trawiadol hynny mae straeon calonogol o gymunedau newidiol, fel rhai Emma a Claire. Mae rhai yn mynd ymlaen i adeiladu rhwydweithiau cymorth newydd, fel y ddynes o Gaerdydd a ddaeth yn ofalwr i un o'i chymdogion. Mae eraill yn gweithio i ddatblygu eu hardal leol, fel parti stryd Belfast a drodd lôn yn ardd gymunedol a rennir.
I Lindsey, mae'n ymwneud â chefnogi pobl gyda'r "cynnydd araf, cyson hwnnw o syniadau, o hyder, o sgiliau, sy'n eu galluogi i fynd a gwneud i bethau cadarnhaol ddigwydd." Mae'n ginio sy'n gallu arwain at bethau mwy, i gymunedau ledled y DU.
Dolenni
Mae Cronfa Gymunedol y Loteri Genedlaethol wedi cefnogi'r Cinio Mawr gyda mwy na £19.4 miliwn ers 2011, gyda grant newydd o £2,396,998 ar gyfer 2022-2024.
Dysgwch ragor am Gymunedau Eden Project a'r Cinio Mawr neu dilynwch nhw ar Facebook, LinkedIn, YouTube neu Instagram.
Ffynonellau
Daw'r data o Brosiect Eden a'r gwerthusiadau maen nhw wedi'u comisiynu gan sefydliad ymchwil annibynnol, fel y crynhoir yn eu Adolygiad Pedair Blynedd 2021 a'u cyfathrebu mewnol gyda ni. Daw gwybodaeth arall o ymchwil annibynnol a chyfweliadau Zoë Anderson gyda Lindsey Brummitt, Claire Johnson, Emma Knight, a Peter Stewart.